O IES Aquis Celenis de Caldas de Reis mergúllase na súa toponimia

O día 27 de xaneiro, a rapazada de 4º da ESO do IES Aquis Celenis de Caldas de Reis tivo un encontro co seu pasado a través dos nomes de lugar do seu municipio.

O profesor de Lingua e literatura galega Xoán Gorís púxose en contacto coa RAG para solicitar unha charla sobre o proxecto colaborativo Galicia Nomeada co gallo de involucrar a unha parte do seu alumnado nel.

A actividade formativa tivo lugar no Auditorio Municipal de Caldas de Reis e foi impartida por Vicente Feijoo Ares, coordinador do proxecto Galicia Nomeada e da Unidade Técnica de Toponimia da RAG. Durante case dúas horas, explicoulles a un grupo duns 50 rapaces e rapazas a importancia da toponimia galega como patrimonio cultural; o perigo que corre de perderse; e o funcionamento da aplicación Galicia Nomeada para que poidan rexistrar os microtopónimos das aldeas dos seus pais e avós, así como facer suxestións sobre os xa existentes no visor ou completar as fichas con audios, fotos e lendas de tradición oral.

O plan do profesor Xoán Gorís é encargarlles aos seus alumnos, como un traballo de clase para a materia de Lingua e literatura galega, que recollan nomes de terras, montes, fontes, penedos... nas súas respectivas parroquias para completar unha recolleita inicial que se fixera neste concello a través do desaparecido Proxecto Toponimia de Galicia. De feito, neste momento xa se poden consultar no visor de Galicia Nomeada un total de 3.174 rexistrados nunha superficie de  68,2 km2  con que conta este municipio. Pero hai zonas con pouca densidade de topónimos e cómpre engadir audios coa pronuncia dos topónimos, fotos dos elementos de interese cultural ou recoller lendas asociadas aos topónimos, ademais de facer correccións sobre os que estean mal siuados. Tamén agardamos que se unan a este proxecto profesores doutros departamentos do instituto e máis alumnado.

A parte final da charla de Vicente Feijoo estivo dedicada a falarlles do significado do nome do concello, do das súas parroquias e dalgunhas das súas aldeas. Deste xeito, o alumnado puido descubrir que a segunda parte do topónimo Caldas de Reis está motivada por un rei en concreto, Alfonso VII, e non por varios monarcas, como poderemos ler neste artigo; ou que a parroquia de Arcos da Condesa debe o seu nome á condesa Munia, que viviu no lugar de Marán e era filla de Froila Bermúdez, un nobre galego do século XI.

Desde Galicia Nomeada agradecemos a iniciativa de Xoán Gorís, apoiado pola directiva do centro, e agardamos que os resultados do traballo sexan produtivos, desde o punto de vista académico e persoal, para todo o alumnado que participe. Estaremos atentos aos seu progresos e aquí estaremos para todo o que precisen.
 

Galería de imaxes
Tipos